Liên kết

MỘT SỐ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG AN SINH XÃ HỘI CHO PHỤ NỮ VÀ TRẺ EM GÁI Ở CẤP QUỐC GIA VÀ KHU VỰC

Nhằm tăng cường an sinh xã hội cho phụ nữ và trẻ em gái tại Việt Nam và trong ASEAN, một số giải pháp được đề xuất, bao gồm:

(i) Xây dựng thử nghiệm một số Mô hình “Phát triển chính sách ASXH áp dụng cho toàn bộ khu vực ASEAN, thân thiện với phụ nữ và trẻ em gái” Đề xuất thử nghiệm một số mô hình như sau: Mô hình như “Hỗ trợ lao động nữ tự do dịch chuyển ở một số ngành nghề trong khu vực ASEAN; Mô hình “Sáng kiến nhằm thúc đẩy thỏa thuận thừa nhận (MRAs) đối với một số nghề/lĩnh vực sử dụng nhiều lao động nữ” (công nhận lẫn nhau về bằng cấp, hệ thống đào tạo nghề nghiệp); Mô hình “Mô hình thử nghiệm liên thông một số chế độ BHXH trong các nước ASEAN”.

(iii) Đẩy mạnh trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm giữa các nước ASEAN về triển khai thực hiện các mô hình, điển hình tốt về “Phát triển chính sách ASXH thân thiện với phụ nữ và trẻ em gái”. Cần chú ý đến khả năng nhân rộng mô hình giữa các quốc gia chênh lệch sự khác nhau về trình độ phát triển kinh tế, văn hoá, phong tục, tập quán.Xây dựng và phổ biến sách/tài liệu hướng dẫn về điển hình tốt/ mô hình thành công về “Phát triển ASXH thân thiện với phụ nữ và trẻ em gái”trong ASEAN.

Cấp quốc gia

Đảm bảo lồng ghép giới đầy đủ và hiệu quả vào luật pháp, chính sách về ASXH ở Việt Nam. Thực hiện lồng ghép giới đầy đủ và hiệu quả vào quá trình xây dựng và triển khai luật pháp, chính sách liên quan đến ASXH trong phạm vi toàn quốc thông qua tuyên truyền, nâng cao nhận thức của các cơ quan liên quan về lồng ghép giới trong chính sách lao động-xã hội; tổ chức đào tạo, tập huấn về lồng ghép giới cho cán bộ liên quan; và tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử phạt vi phạm.

Xây dựng và cập nhật hệ thống cơ sở dữ liệu về thực hiện các chính sách ASXH (theo 4 nhóm / trụ cột), đảm bảo tất cả các chỉ tiêu thống kê được phân tách theo giới tính.

Trên cơ sở các phát hiện của nghiên cứu này về hệ thống pháp luật, chính sách về ASXH (theo 4 nhóm / trụ cột), các cơ quan có thẩm quyền thực hiện xóa bỏ, sửa đổi các quy định gây bất lợi đối với phụ nữ và trẻ em gái; loại bỏ/hợp nhất các chính sách đang chồng chéo trong cùng một lĩnh vực/vấn đề; và quy định cơ chế phối kết hợp các nhóm chính sách liên quan cho cùng một nhóm đối tượng để đạt hiệu quả cao nhất.

Chính phủ nghiên cứu phát triển các sản phẩm, dịch vụ theo 4 nhóm chính sách cơ bản của hệ thống ASXH, đáp ứng nhu cầu tối thiểu của phụ nữ và trẻ em gá, gồm:

Lĩnh vực đảm bảo thu nhập tối thiểu và giảm nghèo: (i) Sửa đổi Bộ luật Lao động để đảm bảo bình đẳng về cơ hội trên TTLĐ cho cả nam và nữ theo hướng lồng ghép giới đầy đủ và toàn diện trong toàn bộ Bộ luật Lao động (ii) Giảm bớt gánh nặng công việc nội trợ và chăm sóc không lương đối với phụ nữ; (iii) Xóa bỏ định kiến giới trong TTLĐ về về công việc phù hợp với nữ, nam. (iv) Khuyến khích đào tạo nghề nghiệp để mở rộng cơ hội việc làm cho lao động nữ trong các lĩnh vực nam giới vẫn đang chiếm ưu thế; (iv) Hỗ trợ lao động nữ DTTS (trung tuổi) nâng cao chất lượng việc làm trong nông nghiệp. Đồng thời hỗ trợ lao động nữ DTTS (trẻ, có trình độ CMKT) chuyển dịch việc làm ra khỏi khu vực nông nghiệp “truyền thống”. (WB, 2018)

Lĩnh vực Bảo hiểm xã hội: Từng bước hoàn thiện loại hình bảo hiểm tự nguyện với các dịch vụ đáp ứng nhu cầu đặc thù của phụ nữ, đặc biệt là chế độ thai sản, ốm đau.

Lĩnh vực TGXH: (i) Nghiên cứu bổ sung các biện pháp nhằm bảo vệ an ninh và an toàn cho phụ nữ và trẻ em gái tại các cơ sở BTXH khỏi nguy cơ xâm hại tình dục, có thai, sinh con ngoài ý muốn, mắc các bệnh lây nhiễm theo đường tình dục. (ii) Tiến hành tổng kết các mô hình cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho nạn nhân bạo lực giới trong thực tiễn, xác định các điều kiện để tiếp tục nhân rộng mô hình trong thực tế.

Lĩnh vực Dịch vụ xã hội cơ bản: (i) Cần tiến hành tổng kết một số mô hình tổ chức nhà trẻ,  mẫu giáo đáp ứng nhu cầu gửi con của lao động di cư; (ii) các tỉnh/thành phố có nhiều khu công nghiệp điều chỉnh kịp thời quy hoạch hệ thống các cơ sở giáo dục trên địa bàn có tính đến nhóm lao động di cư; thử nghiệm xã hội hóa xây dựng, mở rộng hệ thống trường học công, đáp ứng nhu cầu của con em phụ nữ di cư; (iii) tăng cường năng lực cho y tế cơ sở đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe sinh sản cho lao động nữ di cư. Thử nghiệm bổ sung thêm cơ sở khám bệnh (thuộc trạm y tế xã/phường) tại những khu vực tập trung nhiều phụ nữ di cư. Khuyến khích cơ sở y tế tư nhân đầu tư nâng cao năng lực để cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh tại địa điểm có nhiều người lao động di cư; (iv) khuyến khích tư nhân xây dựng cơ sở xử lý nước sạch cung cấp cho địa bàn đông phụ nữ di cư ; (v) tăng cường sự tham gia của phụ nữ trong quy hoạch, xây dựng và vận hành các công trình dịch vụ xã hội cơ bản.

Các tổ chức quốc tế hỗ trợ tài chính và kỹ thuật cho (i) triển khai thực hiện lồng ghép giới trong các chính sách về ASXH; (ii) thực hiện theo dõi - đánh giá về bình đẳng giới trong lĩnh vực ASXH; (iii) Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu cập nhật hàng năm về bình đẳng giới trong lĩnh vực ASXH;(iv) thử nghiệm rà soát và thu thập số liệu về lĩnh vực ASXH có phân tách theo giới tính; xây dựng báo cáo hàng năm về ASXH dưới góc độ bình đẳng giới ở cấp quốc gia và tỉnh/thành phố; (iv) nghiên cứu, tổng kết các các mô hình cung cấp dịch vụ ASXH đáp ứng nhu cầu tối thiểu của các nhóm phụ nữ và trẻ em gái yếu thế. Hỗ trợ xây dựng tài liệu kỹ thuật hướng dẫn nhân rộng một số mô hình dịch vụ hiệu quả.